Cari İşlemler Dengesi Ekim 2018

Ekim’de Eylül ve Ağustos’ta da olduğu gibi hatırı sayılır bir cari fazla verdik. Bu iki ayda 1,8 milyar dolar cari fazla verdikten sonra Ekim’de de 2.8 milyar cari fazla vermiş oldu. Geçen sene Ekim’de 3,8 milyar dolar civarında cari açık verdikten sonra, bu yıl 2.8 milyar civarında cari fazla veriyoruz. Sonuç olarak yıllık birikimli cari açık Eylül’deki 46.0 milyar dolardan Ekim’de  39,3 milyar dolara geriledi. Mayıs 2018’den bu yana ise yıllık cari açıktaki azalma 18,7 milyar dolara ulaştı. Cari dengedeki düzeltmenin büyük kısmı enerji ve altın dışı ithalattaki sert daralmadan kaynaklandı. Onun dışında altın ticaretinde düzelme ve turizm gelirlerindeki artışta katkı sağladı. Ayrıca, son aylarda mal ihracatındaki seyir de kuvvetlendi. Yıllık cari açıktaki 6,6 milyar düzeltmenin yaklaşık 6,5 milyar doları altın ve enerji dışı cari dengeden gelirken, hizmetler dengesinde ise geçen seneye göre 0,4 milyar dolar (turizm gelirleri başrolde) olumlu yönde gelişme var. 6,0 milyar dolarlık düzelme ise enerji ve altın hariç imalat sanayi ürünlerinden geldi.

Cari Denge Ekim’de 2,8 milyar USD fazla verdi.

Cari denge ekonomik faaliyetteki yavaşlama paralelinde Ağustos ve Eylül’ün ardından Ekim ayında da fazla verdi. Bu dönemde cari fazla 2,8 milyar dolar ile 2,6 milyar dolar olan piyasa beklentisi üzerinde gerçekleşti. Dış ticaret dengesinin fazla vermesi ve net turizm gelirlerindeki olum seyir cari dengedeki iyileşme gösterdi. 12 aylık kümülatif cari açık ise Ekim’de 39,4 milyar dolar ile son 14 ayın en düşük seviyesine indi. Net enerji cari açık da 620 milyon dolar ile Mayıs 2016’dan bu yana en düşük seviyeye geriledi. Altın ticareti de hariç tutulduğunda cari denge 9,3 milyar dolar fazla veriyor.

 

Dış ticaret fazlası 799 milyon dolar seviyesinde.

Dış ticaret dengesindeki toparlanma sürüyor. Ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret dengesi Ekim ayında 799 milyon dolar ile Şubat 2009’dan buyana ilk kez fazla verdi. Ayrıca, parasal olmayan net altın ithalatının sınırlı bir düzeyde kalması cari denge iyileşmede etkisini gösterdi. Turizm gelirlerinin güçlü seyri cari dengeyi pozitif etkilemeye devam ediyor. Ekim ayında net seyahat gelirleri geçtiğimiz yılın aynı ayına kıyasla yaklaşık 500 milyon dolar artarak ( yıllık artış %23,3 ) cari dengeye destek oldu. Yılın ilk 10 ayında net seyahat gelirleri 2017’nin aynı dönemine kıyasla %17,4 artış gerçekleştirerek 18,6 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti.

Doğrudan Yatırımlar…

Doğrudan yatırımlar kaleminde Ekim’de 699 milyon dolar tutarında net sermaye girişi kayıt edildi. Bu tutarın 416 milyon dolarlık kısmı net Gayrimenkul yatırımlarından dolayı gerçekleşti. Bu dönemde yurt içi yerleşiklerin yurt dışı doğrudan yatırımları 348 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti.

 

Portföy yatırımlarında Ocak ayından bu yana ilk kez net sermaye girişi kayıt edildi. 

Ocak Ayından bu yana net sermaye çıkış gözlenen portföy yatırımlarında Ekim’de 491 milyon dolarlık net giriş kayıt edildi. Bu gelişmeden genel hükümetin yurt dışında gerçekleştirdiği 2 milyar dolarlık tahvil ihracı seyir gösterdi. Diğer taraftan bankalar yurt dışında ihraç etmiş oldukları tahviller ile ilgili olarak 1,4 milyar dolarlık net geri ödeme sağladı.

Diğer yatırımlarda sermaye çıkışı hız kesmekle birlikte devam ediyor.

Diğer yatırımlar kaleminde Ekim’de 2,6 milyon dolar tutarında net çıkış gerçekleşti. Bu dönemde yurt içi yerleşik bankaların yurt dışı muhabirlerindeki efektif ve mevduat varlıkları 745 milyon dolar artarken, yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatı 515 milyon dolar azaldı. Krediler tarafında ise bankalar toplamda 1,4 milyar dolar net geri ödeme gerçekleştirirken diğer sektörler sınırlı miktarda net kredi kullanımı gerçekleştirdi.

12 aylık kümülatif verilere göre Ekim ayında uzun vadeli borç çevirme oranı bankacılık sektöründe kredi talebindeki yavaşlamaya paralel olarak düşüşe devam ederek %89 oldu. Bankacılık dışı sektörlerde ise bu oran %138 düzeyinde gerçekleşti.

 

Author: Oğuz Çavuşoğlu

Amatör Ruhlu, Ekonomi meraklısı, BloombergHT Radyo, Özyeğin Üniversitesinde okuyor...

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir