KİLOGRAMIN TANIMI DEĞİŞİYOR

Yaklaşık iki hafta sonra Paris’te kilogramın tanımı değişecek.Kilogramla birlikte 7 temel ölçü biriminden dördünün tanımı da değişecek. Bunlar; Kilogram,Mol,Kelvin,Amper.

Peki kilogram nasıl ortaya çıktı?

 

Kütlenin temel birimi olan bu ifadeyi günümüzde sıkça kullanıyoruz. Eskiden terazilerde kullanılan ağırlıkların kiloları nasıl biliniyordu? Türkiye’deki en doğru kilogram Gebze de TÜBİTAK da bulunuyor ve o prototipe göre belirleniyor ağırlıklar. Peki TÜBİTAK nereden biliyor?
Paris, serv de bulunan bir merkezde korunan bir kasanın içerisinde hava geçirmeyen cam bir fanus var. O fanusun içerisinde ise dünyada ilk oluşturulan kilogramı.

1889 yılında %90 platinyum ve %10 iridyum olarak yapılmış. Onunla beraber 40 kopya daha üretilmiş ve o kopyaların da kopyası diğer ülkelere gönderilmiş. Bizde ki kopya ise onlardan birisi. Her ülke kendi içindeki düzenlemeleri o kopyalara göre yapıyor. Peki nasıl korunuyor bu ağırlık? Dünya’daki tüm kopyalar 40 yılda bir Paris’deki merkeze gönderiliyor. Şimdiye kadar bu doğrulama işlemi sadece üç kez yapılabilmiş. Karşılaştırdıkları zaman hem o kopyalar hem de orijinalinin zaman içerisinde değiştiğini fark etmişler.Önemli olan orijinal ağırlık ise bu zamana kadar 50 mikrogram kaybetmiş. Bu küçük bir değer belki ama şuan ki bilimsel hesaplamaların bir kısmında kilogramı kullanıyoruz ve değerler buna göre değişiyor. Bu değerlerin değişmesiyle yapacağımız hesaplar da hatalı olur.

Bu gelişmelerden dolayı bilim insanları bu ölçü birimlerini yeniden tanımlama ihtiyacı duyuyor. Tanımların değiştirileceği bu konferans da 57 farklı ülkeden temsilci katılacak ve yeni tanımlar bulacaklar. Bunun sonucunda evrensel bir sabite bağlanacak; Planck Sabiti. Planck sabiti, fotonların enerjileriyle frekansları arasında ki sabit orandır. Bilim insanları kilogram gibi önemli bir birimi cam fanuslar içinde saklanan eski bir nesnenin yerine bilimsel bir sabite bağlamanın daha yararlı olacağını düşünüyorlar.
Bu yeni tanım 20 Mayıs 2019 tarihinden itibaren tün dünyada geçerli olacak. Bizim ülkemizde buna yönelik hazırlıklar çoktan başladı. Kibble balans deneyinin ilk fazı başarıyla tamamlandı.

Ancak yeterli olmadı o yüzden ikinci faz çalışmalarıyla devam edilecek. Eğer istenilen değere ulaşılırsa bizim kendi ülkemizde kullanacağımız Ulusal Kilogram Prototipimiz olacak. Bu da uluslar arası ölçü biriminin doğruluğunu kanıtlamak için Fransa’ya gitmemiz gerekmeyecek demek oluyor. Böylece kendi prototiplerini üretmeye gücü olmayan ülkelere de hizmet vermiş olacağız ve bu da ülkemiz için güzel bir gelişme olacak.

Author: Ebru Kara / Yazar

Hukuk Okuyorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir